Czwarta aktualizacja systemu AmigaOS 4.0

Mysz i klawiatura

Nowa wersja commodity FKey i udoskonalony sposób regulacji prędkości myszki w preferencjach Input. Kolejnym ważnym elementem jest nowe input.device. Dotąd obsługa myszy kulała, nie uwzględniała obowiązujących od dobrych kilku lat standardów. Środkowy klawisz był wykorzystywany tylko przez nieliczne aplikacje (nie można było z niego skorzystać w systemie), a rolka działała tylko w myszkach podłączonych przez USB. Wielu użytkowników nadrabiało to programem FreeWheel napisanym dla AmigaOS 3. Od teraz FreeWheel nie jest już potrzebny, gdyż rolki w myszkach USB i PS/2 działają wzorowo. Można przewijać okienka Workbencha, okienka systemowych aplikacji, requestery ASL. Wiele systemowych klas oraz klasy z nowej wersji MUI korzystają już ze zmian wprowadzonych w systemie przez Hyperion. Zmiany w input.device pozwalają także programistom wykorzystywać tzw. "klawiatury multimedialne", wyposażone w dodatkowe, niestandardowe klawisze. Ponadto rozbudowano commodity FKey, dzięki czemu możemy podpinać pod klawisze myszy wiele operacji, takich jak: przenoszenie okien, bądź ekranów pod spód lub na wierzch, maksymalizacja okna, powiększenie/zmniejszenie wymiarów okna, zamknięcie okna, wprowadzenie tekstu, wykonanie skryptu ARexx'a, uruchomienie programu i kilka innych drobiazgów. Ostatnim elementem ułatwiającym pracę z gryzoniem są nowe preferencje Input, gdzie dotychczasowe trzy ikonki symbolizujące myszkę wolną, średnią i szybką zostały zastąpione przez suwak, co pozwala bardziej precyzyjnie ustawić prędkość myszy. W systemie dostępnych jest kilka nowych skrótów klawiszowych, o dwóch wspomnieliśmy już przy opisie Intuition, a pełną ich listę znajdziecie w naszym Kuferku.

Po raz pierwszy w przeszło dwudziestoletniej historii AmigaOS możemy obsługiwać system w całości (włącznie z wydawaniem komend shella) bez użycia klawiatury. Narzędziem, które to umożliwia jest dobrze wszystkim znany KeyShow. Po czwartym uaktualnieniu zmienił on całkowicie swoją filozofię działania przekształcając się z programu testującego w pełni funkcjonalną wirtualną klawiaturę. Tak więc od teraz KeyShow nie reaguje na wciskane przez nas klawisze, natomiast reaguje jak najbardziej na klikanie myszy. Wygląda to tak, że klikając na odpowiednie znaki w oknie KeyShow, wyświetlają się one w aktywnym oknie (okno KeyShow zawsze jest nieaktywne - jedna z nowych możliwości Intuition) dowolnego programu. Nowe możliwości OS4 w tym zakresie z powodzeniem udało się nam wykorzystać w systemie (okno CLI) jak i na aplikacjach pozasystemowych (CED, AmigaWriter, IBrowse). Zdarzają się jednak programy, które jeszcze niezbyt dobrze współpracują z nowym KeyShow'em, jak choćby AWeb. Podsumowując, nowy KeyShow to świetny pomysł, mimo iż przy jego pomocy nie pisze się zbyt wygodnie, to jednak w sytuacjach kryzysowych, typu awaria klawiatury, narzędzie to na pewno okaże się pomocne.

Amiga i XML

XML jest rozszerzalnym językiem wykorzystującym znaczniki, który został zaprojektowany przez W3C. Zaletą "znakowania" dokumentów tekstowych jest możliwość przetwarzania przez odpowiednie oprogramowanie przy jednoczesnym zachowaniu zalet trzymania danych w zrozumiałych plikach tekstowych.

AmigaOS 4.0 wprowadza własny format magazynowania tworzonej przez użytkownika konfiguracji oprogramowania w oparciu o technologię XML ze wsparciem definicji typu dokumentu w postaci pliku DTD. Od czwartej aktualizacji systemu AmigaOS jego użytkownicy otrzymują narzędzie PrefsObjectsEditor będące połączeniem parsera języka XML z edytorem umożliwiającym wygodną nawigację i edycję plików konfiguracyjnych używanych przez systemowe oprogramowanie, a w przyszłości także przez oprogramowanie niezależnych programistów.

Nowy blanker

Stary blanker z jednym praktycznie nie posiadającym możliwości konfiguracji motywem, który zdążył znudzić się przez te kilkanaście lat chyba każdemu amigowcowi, wreszcie znalazł następcę. W tej chwili dostępnych jest pięć nowych motywów, choć należy się spodziewać, że będzie ich przybywać. Pierwszy z nich to Flower - poruszające się okręgi. Drugi to Forest - tu już nazwa bardziej adekwatna do tego co się dzieje, gdyż na ekranie pojawiają się różnokolorowe drzewa. Dalej mamy Moire, który jest chyba najbardziej podobny do starego motywu znanego wszystkim od lat. Kolejny motyw to Pipe, który kojarzy się z kosmiczną czarną dziurą. Ostatnia propozycja to Spiral i tu również nazwa mówi sama za siebie, gdyż na ekranie obserwujemy kręcącą się spiralę. Każdy z tych modułów, poza Pipe, możemy konfigurować (patrz obrazek) i oglądać na podglądzie, który wyświetla się na bieżąco. Dostępna jest także możliwość testowania na pełnym ekranie, aktywacji i wyłączania modułów.

Kolejne opcje dotyczące ustawień czasowych nie różnią się zbytnio od tych znanych ze starego blankera dla OS4. Tak więc Screen Blanker potrafi podobnie jak jego poprzednik korzystać z dobrodziejstw DPMS i oprócz czasu, po którym ma włączyć się działanie blankera, możemy też ustawić czas przejścia monitora w stan czuwania, uśpienia czy wyłączenia. Dalej możemy ustawić skróty klawiszowe, które odpowiedzialne są za natychmiastowe wyłączenie działającego blankera, wyłączenia monitora lub wyłączenie działania blankera w systemie. Ostatnia zakładka zawiera opcje pozwalające ustalić, czy kolejność włączania poszczególnych motywów ma odbywać się w drodze losowej, czy też w ustalonym porządku. Na koniec dobra wiadomość dla tradycjonalistów, którzy z jakiś względów mimo wszystko będą chcieli nadal używać starego blankera. Nie zniknął on z systemu, co więcej nadal jest rozwijany, o czym świadczy fakt, iż ostatnia jego wersja znajdująca się w czwartym uaktualnieniu datowana jest na 16. października 2005 roku.

Nowe wersje AmiPDF, AmiGS i Ghostscript. Przeglądarka dokumentów AmiPDF jest oparta o najnowszą wersję XPDF - 3.01 i posiada udoskonalony silnik. Działa zdecydowanie szybciej, dodatkowo od teraz możemy zadecydować, czy zależy nam na szybkości, czy też na zużyciu pamięci.

Również przeglądarka AmiGS została ulepszona, korzysta teraz z Ghostscripta 8.15. Przydatną nowością w obu przeglądarkach jest możliwość przestawienia paska z ikonami w pozycję pionową.

MUI

Magic User Interface w wersji 3.9 dla systemu AmigaOS 4 przygotowują Jens Langner i Stefan Burstroem. Wersja z czwartej aktualizacji skompilowana jest najnowszym GCC 4.0.2 i jest to wersja finalna - oznajmił to Jens Langner w pliku "ChangeLog-OS4". Teraz deweloperzy skoncentrowali się na portowaniu MUI 4.

Inne drobne elementy

W katalogu Presets znajdziemy mały dodatek do AmiDocka - zestaw czterech animowanych gifów - piłeczek "boingball".

Do systemu powróciło commodity CrossDos, w nowej, natywnej wersji. Z powodzeniem można go wykorzystać np. do pracy z pendrive'm USB.

Audio

Jednym ze składników czwartego uaktualnienia jest AHI 6.2 - nie różni się ono zasadniczo od poprzednich wersji, niemniej warto odnotować zlikwidowanie błędu związanego z kartą SoundBlaster (podczas odgrywania muzyki przerywany był odczyt danych z płyty CD). Z nowymi sterownikami AHI działa także dbplayer.library, dzięki czemu można pokusić się o odsłuchiwanie modułów, czy też o uruchomienie DigiBostera. Wiele produkcji scenowych, takich jak np. ostatni magazyn Seven Days, nie jest już więc pod nowymi Amigami pozbawionych dźwięku.

W katalogu C pojawił się nowy rozkaz - RoadshowControl pozwalający na ustawienie szczegółowych zmiennych dla systemowego stosu TCP/IP Roadshow, co czasami może pomóc w zwiększeniu sieciowych transferów.

Zmiany przeszedł GrimReaper. Jak widać na obrazku standardowo nie wyświetla się on już z wszystkimi opcjami - w pierwszym oknie pozostawiono jedynie bezpieczne opcje. Również po przejściu do drugiego okna GrimReaper jest bardziej inteligentny - i przy niektórych błędach blokuje przyciski "Kontynuuj" i "Ignoruj". Po wybraniu "Restartuj" możemy zadecydować, czy restartujemy system czy cały komputer.

Podwoiła się ilość dostępnej dokumentacji - katalog Documentation z plikami tekstowymi zajmuje już ok. 1.3 MB (po 3-ciej aktualizacji zajmował ok. 600 kB). W HELP: pojawiła się obszerna dokumentacja Installer.guide, szczegółowo opisująca tworzenie skryptów dla systemowego Installera.

Zapewne ciekawi Was jak szybko po tych wszystkich aktualizacjach startuje AmigaOS 4.0. Standardowo zainstalowany system bootuje się po wykonaniu "miękkiego resetu" (Ctrl+LAmiga+RAmiga) około 10s, należy jednak pamiętać, że z czasem, wraz z postępującą rozbudową katalogu WBStartUp, Amidocka, jak również kilku innych elementów, ładowanych na starcie systemu, czas bootowania będzie się wydłużał. Ta sama operacja na micro Amidze One z w pełni skonfigurowanym systemem, z wieloma dodatkami trwa już 15s, a tzw. "zimny" start wygląda następująco: załadowanie UBoota i wczytanie katalogu Kickstart (obecnie ok. 6.6 MB) trwa ok. 15. sekund, następnie po około 10. sekundach pojawia się ekran Workbencha i przez niecałe 5. sekund doczytuje się zawartość katalogu WBStartUp (w tym AmiDock). W sumie więc po około 30. sekundach od załączenia komputer jest gotowy do pracy. Testy zostały przeprowadzone na standardowym systemie plików FFS2.

Poprawki

Czwarta aktualizacja przyniosła poprawki praktycznie wszystkich części systemu. Nowsze są wersje rozkazów w C, bibliotek, datatypów, sterowników sieciowych, sterowników drukarek i klas USB. Nowa jest wersja kernela, dos.library (64-bity, zapisywanie plików większych niż 4 GB) i inicjalizatora slb_v2. Przygotowaliśmy dla Was tabelę obrazującą zmiany i poprawki najważniejszych elementów w kolejnych aktualizacjach systemu Amigi.

Zaktualizowaliśmy dział Kompatybilność - jak napisaliśmy wyżej, po czwartej aktualizacji zaczęła działać gra Exodus, działa LightWave i DigiBoosterPro. Do listy dodaliśmy jeszcze ok. 40-stu przetestowanych już wcześniej pod nową Amigą pozycji (AHIRecord, AmiNetRadio, APC, ArtPRO, Cinema4D, CyberAnim, Cycas, Diavolo Backup, dynAMIte, FileX, FlashPlayer, FreeDB, FryingPan, GoldED, Graphics Publisher, Heretic II, JoinSplitter, JulioSalinas, KDEView, MakeIndex, MultiRen, Next, Ort, PciTool, Photogenics, Play16, ResourcesManager, Samplemanager, SampleZ, SearchGuide, SevenDays, Simon the Sorcerer 2, Timidity, TurboPrint, Wipeout2097, Wordworth, VisualGuide, XPKatana, ZoneXplorer).

Błędy

W czwartej aktualizacji natrafiliśmy na cztery błędy:

1. Zmieniono niechcący linijkę startującą interfejsy sieciowe. Brakowało na początku "run >NIL: addnetinterfaces..." przez co system zatrzymywał się podczas startu na parę sekund, czekając z ładowaniem reszty systemu aż do nawiązania połączenia z siecią.

2. Istnieje błąd w sterowniku AmigaInput, utrudniający inicjalizację i konfigurację w preferencjach urządzeń USB. Można to ominąć poprzez podmianę pliku z zapisaną konfiguracją (szczegóły na forum portalu Amigaworld.net).

3. Nowa, natywna wersja komendy RX nie działa ze wszystkimi skryptami ARexx'a. W razie problemów należy więc powrócić do starej wersji.

4. ScreenBlankerEngine blokuje ekran Workbencha podczas jego przeładowania. Pracuje on jednak jako commodity, można go więc w każdej chwili wyłączyć.

Wszystkie wymienione błędy zostały już poprawione w betatesterskiej wersji systemu.

Czego jeszcze w systemie brakuje?

Aby spełnić wszystkie zapowiedzi z oficjalnej OS4 features list, Hyperion musi jeszcze przygotować:

Do rozwiązania pozostaje kilka problemów:

Miłym zaskoczeniem będzie pojawienie się:

«   1   2   3

Szymon Tomzik, Rafał Chyła, Konrad Bielski